Pompa lekiem na całe zło?

Mam 65 lat, na szczęście jestem bardzo sprawna fizycznie i umysłowo, i nadal pracuję (jako księgowa). Dużo się przemieszczam, bo obsługuję kilka małych firm, ciągle jestem w ruchu. Zdarza się więc, że zrobienie zastrzyku i zjedzenie jakiegoś posiłku bywa problematyczne, a stosuję insulinę ludzką i to czekanie z jedzeniem po wstrzyknięciu, pilnowanie pór posiłków jest strasznie kłopotliwe. Już kilka razy było tak, że w przerwie od iniekcji do posiłku coś się działo, ktoś nagle zgłaszał mi jakiś problem, który od razu trzeba było rozwiązać. W ferworze mijał czas, a ja nic nie jadłam, no i cukier spadał. Dlatego zaczęłam myśleć o zakupie pompy insulinowej, żeby ta terapia była bardziej elastyczna. Dodatkowym argumentem za jest możliwość poprawienia wyniku hemoglobiny glikowanej (obecnie jest dość wysoka, bo wynosi 8,1%). Nie wiem tylko, czy pompa jest dobrym rozwiązaniem w moim przypadku? Czy osoby w moim wieku mogą jej używać? Jakie należy spełnić warunki, jakich zasad przestrzegać, aby terapia przy użyciu tego urządzenia dała dobre efekty u osób w moim wieku?

Halina Gryt

Obecnie na polskim rynku jest dostępnych kilka modeli pomp insulinowych. Z upływem czasu stają się one coraz bardziej popularne, a przede wszystkim coraz doskonalsze pod kątem technicznym. Teoretycznie każdy pacjent z cukrzycą typu 1, który ma wskazania do tego typu leczenia, a jednocześnie jest odpowiednio przeszkolony i prowadzony przez doświadczonego lekarza, może podjąć tę formę leczenia. 

Czynnikiem, który może uniemożliwić jej stosowanie, jest cena tego urządzenia i koszty związane z jego obsługą. Jeśli ktoś używał wstrzykiwacza (pena) i teraz zamierza przejść na pompę, to nie należy tego porównywać do kierowcy, który jeździł do tej pory średniej klasy autem, a teraz zmienia je na luksusową limuzynę z pełnym automatem. Bo tu nie chodzi o luksus. Są tu ustalone pewne wskazania, kiedy pacjent może odnieść korzyść i są uwarunkowania, które stanowią swego rodzaju przeciwwskazania.

Do tych ostatnich zalicza się niski poziom edukacji diabetologicznej, niedostateczną współpracę ze strony pacjenta i niemożność kontaktu z poradnią specjalistyczną mającą odpowiednie doświadczenie. Jeśli pacjent jest leczony metodą intensywnej insulinoterapii za pomocą pena, a mimo to cukrzyca jest wyrównana niezadowalająco, to w pierwszej kolejności należy znaleźć odpowiedź na pytanie, dlaczego tak się dzieje? To niewyrównanie ma swoje konkretne przyczyny. Czy zalety techniczne pompy będą w tej sytuacji pomocne? Leczenie pompą to, mówiąc w skrócie, leczenie metodą intensywnej insulinoterapii przy użyciu bardziej zaawansowanego technicznie urządzenia. Wymaga to dużej dyscypliny i ścisłej współpracy z ośrodkiem prowadzącym. To nie pompa sama przez się poprawi wyrównanie cukrzycy. To raczej odpowiednio przeszkolony i prowadzony pacjent będzie miał szansę wykorzystać zalety pompy, takie jak możliwość bardziej precyzyjnego dawkowania insuliny, czy programowania wlewu podstawowego. Samo założenie pompy nie jest skomplikowane, ale późniejsze dopasowywanie dawek, programowanie, obsługa urządzenia wymagają doświadczenia. Trzeba też wracać myślą do fundamentów leczenia: odpowiednia dieta (system wymienników węglowodanowych, kalkulacja posiłków) oraz prowadzenie i analizowanie wyników samokontroli.

Rozważając intensywną insulinoterapię u osób w starszym wieku, zawsze trzeba też ocenić ryzyko niedocukrzeń, które mogą stanowić poważne zagrożenie. To kwestie, na które należy znaleźć odpowiedź wspólnie z lekarzem prowadzącym.