Sekrety nakłuwania

Codzienna kontrola glikemii przy użyciu glukometru pozwala na wykrywanie wszelkich nieprawidłowości z nią związanych – gdy jest zbyt niska lub za wysoka.  Obecnie dostępne glukometry pozwalają dokonać pomiaru szybko, łatwo i praktycznie bezboleśnie, ale trzeba przestrzegać kilku podstawowych reguł. 

Używanie glukometru znacznie ułatwia życie chorego na cukrzycę – aktualnie wyniki oznaczeń są dużo bardziej wiarygodne niż wcześniejsze domowe metody, czyli pomiary glukozy z moczu. W odróżnieniu od badania laboratoryjnego, nie trzeba na nie długo czekać, ale należy się do niego nieco przygotować.
Higiena dłoni
Przed nakłuciem palca należy umyć ręce ciepłą wodą z mydłem, po czym dokładnie je osuszyć. Jeśli nie mamy możliwości umycia rąk dobrze jest wykorzystać do oczyszczenia skóry chusteczki higieniczne nasączone środkiem dezynfekującym. Ważne jest to, aby palec, który nakłuwamy był i czysty, i suchy. Nieumycie rąk, szczególnie, jeśli z jakichś powodów są one lepkie może zafałszować wynik pomiaru (zawyżając go). Niedosuszenie dłoni sprawi, że krew rozrzedzi się wodą i wynik będzie zaniżony.
Aby łatwiej było uzyskać odpowiednią kroplę krwi można przez chwilę masować dłonie, w ten sposób ogrzewając je i pobudzając krążenie.
Nakłuwacz
Nakłuwacze mają opcję regulacji głębokości nakłucia (skala na nasadce, zazwyczaj od 1 do 5, ale są nakłuwacze ze skalą w szerszym zakresie). Aby wybrać odpowiednią głębokość należy tak obrócić nasadkę, aby strzałka (lub inny symbol) wskazywała wybrany przez nas numer. Głębokość ukłucia dobieramy zależnie od rodzaju swojej skóry. Pamiętajmy o wymaganej do przeprowadzenia badania ilości krwi.
Głębokości nakłucia:
  • 1 – 2 skóra delikatna,
  • 2 – 3 skóra normalnej grubości,
  • 4 – 5 skóra grubsza.

Nakłuwanie krok po kroku

  1. Nakłuwamy boczne powierzchnie palca, ponieważ są zwykle bardziej ukrwione oraz mniej wrażliwe niż jego koniuszek.
  2. Kropla krwi powinna pojawić się samoistnie.
  3. W razie potrzeby krew można wymasować od podstawy palca.
  4. Unikamy uciskania koniuszka palca, aby nie rozcieńczyć nadmiernie krwi surowicą (później spowoduje to ból).
  5. Krew (nie za dużo i nie za mało) – tzw. „wiszącą” kroplę, należy nanieść na część diagnostyczną paska, nie dotykając jej palcem.
  6. Przy nanoszeniu kropli krwi nie należy pocierać palcem aktywnego pola paska.
  7. Nie powinno się rozmazywać krwi na pasku.
  8. Kropla krwi nie powinna rozlać się poza pole aktywne.

Po wykonaniu pomiaru dobrze przetrzeć palec suchym gazikiem lub chusteczką higieniczną. Ważne jest, aby wymieniać ostrza w nakłuwaczach. Pacjenci zazwyczaj nie przestrzegają zalecenia zmieniania lancetu po każdym oznaczeniu, ale pamiętajmy, aby nie eksploatować jednego ostrza zbyt długo. Gdy zrobi się ono tępe, zwiększy się ból palca przy nakłuwaniu. Jeśli kilkakrotnie używamy tego samego lancetu, dezynfekujmy go po każdym nakłuciu. Najlepiej przecierać go gazikiem i delikatnym środkiem myjącym, nie wkładając jednak całkowicie urządzenia do wody. Dodatkowo przynajmniej raz w tygodniu trzeba zdezynfekować nasadkę, roztworem alkoholu (70%) lub innym dostępnym środkiem dezynfekującym.

mgr piel. Anna Dzielewska