Nowoczesne technologie w leczeniu chorób oczu

W ostatnich dziesięcioleciach, jak w każdej innej dziedzinie medycyny, również w leczeniu chorób oczu dokonał się ogromny postęp. Ponieważ okulistyka jest specjalnością, w której terapia jest prowadzona metodami zachowawczymi i chirurgicznymi, wprowadzono wiele efektywniejszych grup leków oraz techniki operacyjne oparte na nowoczesnych technologiach.

W zakresie farmakoterapii chorób oczu jest bardzo dużo nowych rozwiązań. Na szczególną uwagę zasługuje włączenie do leczenia zachowawczego jaskry preparatów z rodzaju analogów prostaglandyn, wprowadzenie do terapii niektórych patologii naczyniowych (w tym retinopatii cukrzycowej) tzw. leków anty VEGF oraz wykorzystanie dla ochrony oczu antyoksydacyjnych właściwości karotenoidów i antocyjanów pochłaniających szkodliwe promieniowanie słoneczne.

Soczewki kontaktowe zarówno miękkie, jak i twarde o budowie sferycznej lub torycznej umożliwiają osobom z wadą wzroku uzyskanie dobrego widzenia. Obecnie są produkowane z doskonałych materiałów o wysokim stopniu przepuszczalności tlenu, przez co ich noszenie jest coraz bardziej bezpieczne dla oczu. Nie można oczywiście pominąć roli kontaktowych soczewek kosmetycznych, dzięki którym oku z zaćmą patologiczną, bielmem rogówki czy ubytkiem tęczówki zostaje przywrócony normalny wygląd. Szczególny rodzaj soczewek ma zastosowanie w leczeniu stożka rogówki, charakteryzującego się zmianami w krzywiźnie rogówki, która przybiera nieregularny, stożkowy kształt. Powstający przy tak zmienionej strukturze obraz  jest silnie zniekształcony, a ostrość wzroku powoli się pogarsza. Dzięki zastosowaniu twardych, gazoprzepuszczalnych soczewek kontaktowych można uzyskać istotną poprawę ostrości widzenia. Podobny rodzaj soczewek jest stosowany w procesie tzw. ortokorekcji. To w pełni odwracalna metoda alternatywna w stosunku do laserowej korekcji wad wzroku. Taka soczewka zakładana na noc, zmienia kształt, a więc krzywiznę rogówki, przez co efekt dobrego widzenia bez stosowania korekcji okularowej utrzymuje się nawet przez kilkanaście godzin.

Laserowa korekcja wad wzroku jest rozwiązaniem dla wielu dorosłych osób z wadą wzroku, które z różnych powodów nie mogą lub nie chcą nosić szkieł korekcyjnych i soczewek nagałkowych. Szacuje się, że na świecie skorzystało już z takiej możliwości blisko 13 mln osób. Wadę wzroku koryguje się najczęściej metodami oznaczonymi zgodnie z międzynarodowymi skrótami jako: PRK, LASEK, LASIK, EPI-LASIK, SBK-LASIK, czy femtoLASIK. Różnią się one między sobą techniką chirurgiczną, zależną także od grubości rogówki, ale zawsze ostatecznym celem jest skorygowanie krzywizny rogówki w stopniu dającym ostrość wzroku sprzed zabiegu w prawidłowo dobranych okularach. Zabiegi te nie korygują niedowidzenia ani innych niż wada wzroku schorzeń okulistycznych. Jest też do ich przeprowadzenia szereg przeciwwskazań okulistycznych i ogólnych, w tym również cukrzyca.

Laseroterapia ma swoją ugruntowaną pozycję w leczeniu zmian cukrzycowych na dnie oka, naczyniowych zmian zatorowo-zakrzepowych, jaskry oraz zaćmy wtórnej, występującej nieraz po operacjach usunięcia katarakty. Kiedy w cukrzycy dochodzi do wystąpienia patologii naczyniowej, polegającej na utworzeniu sieci dodatkowych, nieefektywnych naczyń krwionośnych, z których powstają krwawienia i przesiąkanie elementów krwi do otaczającej tkanki – fotokoagulacja laserowa jest jedynym sposobem na zatrzymanie lub spowolnienie procesu chorobowego. Podobnie dzieje się w chorobach siatkówki o podłożu degeneracyjnym i odnaczyniowym. Laseroterapia zastosowana w postępującym zwyrodnieniu obwodowych części siatkówki może ją zabezpieczyć przed odwarstwieniem. Na szczególną uwagę zasługuje stosowanie tej metody w jaskrze, gdzie energia laserowa jest wykorzystywana miedzy innymi do zabiegów takich jak selektywna trabekuloplastyka czy cyklofotokoagulacja przeztwardówkowa.